Ινομυώματα
Τα ινομυώματα (ή λειομυώματα) είναι καλοήθεις όγκοι της μήτρας, που δημιουργούνται από το μυϊκό της τοίχωμα της μήτρας και εμφανίζονται πολύ συχνά σε γυναίκες αναπαραγωγικής ηλικίας. Συχνά δεν χρειάζονται αντιμετώπιση και φαίνεται πως υποστρέφουν στην εμμηνόπαυση. Αν και στις περισσότερες περιπτώσεις είναι ασυμπτωματικά κάποιες φορές μπορεί η παρουσία τους να συνδέεται με παρουσία συμπτωμάτων όπως η έντονη ή παρατεταμένη περίοδος, που μπορεί τελικά να έχει ως αποτέλεσμα την αναιμία, ο πόνος ή πίεση στην κοιλιά, η συχνουρία , προβλήματα κατά την κύηση και υπογονιμότητα. Η παρουσία συμπτωμάτων εξαρτάται από τη θέση και το μέγεθος των ινομυωμάτων. Τη γονιμότητα μπορεί να την επηρεάσουν μέσω ποικίλων επιδράσεων που μπορεί να έχουν στη μορφολογία και τη λειτουργικότητα του ενδομήτριου περιβάλλοντος και τελικά στην εμφύτευση του εμβρύου. Βασικά εργαλεία για τη διάγνωσή τους είναι το υπερηχογράφημα και η μαγνητική τομογραφία.
Αδενομύωση
Πρόκειται για μια καλοήθη πάθηση της μήτρας, κατά την οποία ιστός που φυσιολογικά βρίσκεται στο εσωτερικό της μήτρας (ενδομήτριο) αναπτύσσεται μέσα στο μυϊκό τοίχωμά της, πράγμα που προκαλεί πάχυνση και διόγκωση της μήτρας. Είναι συχνή αλλά συχνά υποδιαγιγνώσκεται και μπορεί να συνυπάρχει με ινομυώματα. Τα συμπτώματα ποικίλουν και μπορεί να περιλαμβάνουν πολύ έντονη περίοδο (μηνορραγία), δυνατούς πόνους περιόδου, χρόνιο πυελικό πόνο, πόνο στη σεξουαλική επαφή, φούσκωμα, αίσθημα πίεσης. Επηρεάζει τη γονιμότητα με πολλαπλούς μηχανισμούς. Βασικά εργαλεία για τη διάγνωσή τους είναι το υπερηχογράφημα και η μαγνητική τομογραφία.
Ενδομητρίωση
Η ενδομητρίωση είναι μια συχνή, χρόνια γυναικολογική πάθηση (αφορά 10% των γυναικών αναπαραγωγικής ηλικίας παγκοσμίως), κατά την οποία ιστός παρόμοιος με το ενδομήτριο (το εσωτερικό της μήτρας) αναπτύσσεται εκτός μήτρας, στην περιοχή της κοιλιάς (ωοθήκες, σάλπιγγες, περιτόναιο) ακόμη και του θώρακα. Μπορεί να είναι ασυμπτωματική ενώ όταν υπάρχουν συμπτώματα τα συχνότερα είναι ο έντονος πόνος περιόδου (δυσμηνόρροια), πόνος κατά τη σεξουαλική επαφή, χρόνιος πυελικός πόνος, άλγος κατά την ούρηση ή αφόδευση, υπογονιμότητα. Τα αίτια της ενδομητρίωσης είναι σε μεγάλο μέρος άγνωστα.
Θεωρείται αυτοάνοση διαταραχή και συχνά συνυπάρχει με άλλα αυτοάνοσα νοσήματα, όπως ο ερυθηματώδης λύκος, η πολλαπλή σκλήρυνση, η φλεγμονώδης νόσος του εντέρου. Η διάγνωση είναι δύσκολη και φαίνεται πως παγκοσμίως γίνεται καθυστερημένα, σε 4-12 χρόνια από την έναρξη της νόσου. Διάγνωση μπορεί να γίνει και μόνο από την κλινική εικόνα και τη συμπτωματολογία της γυναίκας.
Πρόσθετα διαγνωστικά εργαλεία είναι το υπερηχογράφημα καθώς και η μαγνητική τομογραφία . Η λαπαροσκόπηση μπορεί να είναι αναγκαία για την επιβεβαίωση της διάγνωσης και την αντιμετώπιση της ενδομητρίωσης. Η ενδομητρίωση επηρεάζει με ποικίλους τρόπους τη γονιμότητα. Μεταξύ των υπογόνιμων γυναικών 25-50% έχουν ενδομητρίωση. Δεν υπάρχει αποτελεσματική θεραπεία. Η προσέγγιση μπορεί να είναι φαρμακευτική (μη στεροειδή αντιφλεγμονώδη, ορμονικά σκευάσματα ) ή /και χειρουργική. Σημαντική είναι η έγκαιρη διάγνωση ενώ ο βασικότερος ρόλος της θεραπευτικής προσέγγισης είναι η ύφεση των συμπτωμάτων και ο έλεγχος των μακροπρόθεσμων επιπτώσεων. Αναφορικά με τη γονιμότητα, όταν χρειάζεται, οι μέθοδοι υποβοηθούμενης αναπαραγωγής με προσαρμογή των θεραπευτικών πρωτοκόλλων μπορεί να είναι ιδιαίτερα αποτελεσματικές.
Υστεροσκόπηση
Eξέταση κατά την οποία χρησιμοποιείται ένα πολύ λεπτό όργανο με κάμερα (υστεροσκόπιο) με το οποίο ελέγχεται άμεσα το εσωτερικό της μήτρας. Έτσι ελέγχουμε άμεσα την παρουσία πολυπόδων, ινομυωμάτων, συμφύσεων, διαφράγματος, το πάχος και την εικόνα του ενδομητρίου. Εάν κάποιο πρόβλημα βρεθεί γίνεται άμεσα διόρθωση.